Chuyển đến nội dung chính

Địa danh Bàu Sen

 Tìm hiểu địa danh Bàu Sen ở Quận 5

Địa danh Bàu Sen tại Quận 5 (nay chủ yếu được biết đến qua tên gọi Chợ Bàu Sen và Trường Tiểu học Bàu Sen trên đường Nguyễn Trãi - An Dương Vương) xưa kia vốn là một vùng đầm lầy, ao hồ tự nhiên rộng lớn trồng rất nhiều sen.

​Dưới đây là những chi tiết lịch sử thú vị về địa danh này gắn với vùng Chợ Lớn mà bạn đang quan tâm:

​1. Nguồn gốc tên gọi

​"Bàu": Trong tiếng Việt cổ và phương ngữ miền Nam, "bàu" dùng để chỉ những vùng trũng thấp, tích nước tự nhiên tạo thành ao hồ lớn, thường có nhiều thủy sinh.

​Thực trạng xưa: Trước khi đô thị hóa, khu vực Phường 3, Quận 5 hiện nay (đặc biệt là đoạn quanh đường Nguyễn Trãi, An Dương Vương và Lê Hồng Phong) là một vùng bưng biền, ao sình. Người dân quanh vùng tận dụng các bàu nước này để trồng sen lấy hoa, hạt và ngó sen, từ đó tên gọi Bàu Sen hình thành trong dân gian.

​2. Vị trí và Biến đổi lịch sử

​Qua ​Quá trình đô thị hóa: Từ sau năm 1954 và đặc biệt là giai đoạn 1960-1970, quá trình lấp ao hồ để xây dựng nhà cửa diễn ra mạnh mẽ. Các bàu nước dần biến mất, nhường chỗ cho các khu cư xá và trục đường sầm uất.

​Dấu tích còn lại: Hiện nay, dấu tích duy nhất của vùng "ao sen" năm xưa chỉ còn nằm ở tên gọi của Chợ Bàu Sen (số 381 An Dương Vương) và Trường Tiểu học Bàu Sen (106 Nguyễn Trãi). Đây là một trong những chợ truyền thống lâu đời của người dân địa phương, nằm giáp ranh giữa khu vực Chợ Quán và Chợ Lớn.

​3. Sự kết nối với vùng Chợ Quán

​Khu vực Bàu Sen nằm rất gần với làng cổ Chợ Quán (một trong những cộng đồng cư dân lâu đời nhất Sài Gòn - Gia Định). Trong ký ức của những người lớn tuổi ở Quận 5, Bàu Sen không chỉ là một địa danh mà còn là ranh giới thiên nhiên chia cắt giữa khu vực phố thị đông đúc của người Hoa và các làng vườn ven nội.

​Nếu bạn đang tìm hiểu về lịch sử Chợ Lớn, khu vực Bàu Sen này chính là "lá phổi xanh" và là nguồn cung cấp thực phẩm (sen, cá) quan trọng cho các nhà hàng, quán ăn của người Hoa và người Việt tại đây vào đầu thế kỷ 20.

Nguồn: Thông tin về địa danh Bàu Sen tại Quận 5 được tổng hợp từ các nguồn nghiên cứu về địa danh học, lịch sử Nam Bộ và ký ức đô thị của Sài Gòn - Chợ Lớn.




Nhận xét

Xem nhiều nhất

Khu vực kinh Nhiêu Lộc 196

 Saigon 1969 - Không ảnh khu vực kinh Nhiêu Lộc, nhà sửa chữa xe lửa ở giữa ảnh, nhà thờ phía dưới là Tân Chí Linh.

Đi lễ chùa ngày Tết

 Người Miền Nam đi Chùa những ngày Tết 1960s

Nhà thờ Chợ Quán

 Nhà thờ Chợ Quán ngày xưa (hình chưa rõ năm chụp, được phục hồi màu), đây là một nhà thờ hơn 300 năm tuổi, được mệnh danh là cổ nhất thành phố, từng trải qua 8 lần xây dựng trong suốt chiều dài lịch sử. Tóm tắt lịch sử của nhà thờ  Nhà thờ Chợ Quán (ở 120 Trần Bình Trọng, phường Chợ Quán, TP.HCM) - giáo xứ Chợ Quán, Tổng giáo phận Sài Gòn - khởi nguồn từ một công trình đơn sơ được dựng lên vào năm 1670. Đến khoảng những năm 1720, các linh mục thừa sai bắt đầu xây dựng lại nhà thờ lần đầu tiên bằng vật liệu kiên cố hơn. Trải qua hàng thế kỷ với nhiều biến cố lịch sử, nhà thờ không ít lần bị phá hủy và tái thiết. Phiên bản hiện tại là lần xây thứ 8, được khởi công dưới thời Cha Nicolas Hamm Tài. Năm 1885, ngài mua xe bò, chở đất từ khu vực Bàu Chùa (còn gọi là Bàu Sen) về đắp nền, khởi động công trình với sự hỗ trợ của Cha Charles Boutier Thiết. Tuy nhiên, công trình tạm dừng một thời gian cho đến năm 1887, khi Cha Jules Errard Y về nhận quản nhiệm giáo xứ. Ngài tiếp tục hoàn t...

Đường Cường Để

 Đường Cường Để (nay là Tôn Đức Thắng) đoạn Nguyễn Du

Bến xe Petrus Ký

Bến xe Petrus Ký Saigon 1960. Nằm trên đường Petrus Ký, nay là đường Lê Hồng Phong, thuộc Quận 5 và Quận 10. Xe từ bến Petrus Ký tỏa đi khắp miền Nam, từ vĩ tuyến 17 (Cầu Hiền Lương) cho đến tận Cà Mau. Sau năm 1975, bến xe này được đổi tên thành Xa cảng Miền Đông (vào cuối năm 1976) trước khi các bến xe hiện đại được di dời ra vùng ngoại vi. Bến xe Petrus Ký SÀI GÒN những năm 1960. Đây là bến xe liên tỉnh sầm uất, là nơi tập trung của hàng trăm chiếc xe khách đi các tỉnh miền Tây và miền Trung. Trong thập niên 1960, để giải quyết tình trạng lộn xộn của các bến xe nhỏ lẻ trong nội đô, chính quyền đã tập trung nhiều hãng xe về đây. Vào thời điểm này, bến xe Petrus Ký đặc trưng với những dãy xe đò mang màu sắc của các hãng xe tư nhân, các sạp hàng quán vỉa hè và dòng người tấp nập từ các tỉnh đổ về Sài Gòn. TTO - Năm 1940, chính quyền của Pháp ở Sài Gòn đặt tên cho con đường giới hạn bởi đường Galliéni (nay là đường Trần Hưng Đạo) và đường 11è RIC (nay là đường Trần Phú) là đường...

Sài Gòn năm 1960

 Sài Gòn năm 1960 dưới ống kính người Pháp. Ống kính người Pháp thường bắt trọn những khoảnh khắc đời thường nhất: từ cảnh người dân tấp nập đi chợ buổi sớm, những chiếc xích lô máy lạch bạch trên phố, cho đến hình ảnh trẻ em vui chơi hồn nhiên bên vỉa hè. Nhịp sống Sài Gòn thập niên 1960. đầy ắp những nỗi lo về thời cuộc. Xen lẫn tiếng nhạc xập xình là nhịp sống hối hả của những người lao động, những xe hủ tiếu gõ đêm khuya và âm hưởng của một thành phố không ngủ giữa vòng xoáy lịch sử. Sài Gòn năm 1960 ghi lại qua ống kính người Mỹ. Hình ảnh Sài Gòn những năm 1960 qua ống kính của những người Mỹ—từ các phóng viên ảnh chuyên nghiệp đến những quân nhân—đã phác họa nên một "Hòn ngọc Viễn Đông" đầy tương phản giữa sự phồn hoa và những góc khuất đời thường. Nhà thờ Đức Bà Sài Gòn những năm 1960 Trước đó, tháng 12/1959, nhà thờ được tôn phong là Vương cung thánh đường (tiểu vương cung thánh đường) và nổi bật với bức tượng Đức Mẹ Hòa Bình được làm phép đầu năm 1959.  Công trình ma...

Bộ Tư lệnh Lực lượng Hàn Quốc

 Bộ Tư lệnh Lực lượng Hàn Quốc tại SÀI GÒN những năm 1960.  có trụ sở tại đường Trần Hưng Đạo, Sài Gòn. Đóng vai trò là cơ quan chỉ huy và liên lạc cho toàn bộ lực lượng quân sự Hàn Quốc tham chiến tại Việt Nam.  Các đơn vị chiến đấu chính của Hàn Quốc (như Sư đoàn Mãnh Hổ và Sư đoàn Bạch Mã) chủ yếu hoạt động ở Vùng II Chiến thuật, với các căn cứ chính tại Quy Nhơn, Bình Khê và Ninh Hòa. Đơn vị không chiến đấu đầu tiên của Hàn Quốc, "Lực lượng Bồ câu trắng", đến Biên Hòa vào tháng 2 năm 1965.